Tại sao Chúa Giêsu bị hành quyết? Hầu hết các học giả ngày nay đều tin rằng hành động của Ngài trong Đền Thờ là nguyên nhân chính dẫn đến cái chết của Ngài. Hành động Ngài làm vượt ra xa ngoài việc chống lại những người buôn bán và đổi tiền rất nhiều; đây là một hành động có tính biểu tượng, một dấu chỉ tiên tri cho rằng chính ngôi Đền Thờ sẽ bị phá hủy. Trong khi chúng ta không thể chắc chắn rằng lời Chúa Giêsu nói về việc phá hủy này có bị đưa ra trưng dẫn tại phiên tòa xét xử Ngài trước Thượng Hội Đồng Do Thái chăng, thì điều Ngài đã tuyên bố đã được nhắc nhở lại vì đó đóng một vai trò trung tâm dẫn đến cái chết của Ngài.

Cái chết của Ngài khiến các môn đệ bàng hoàng và tan nát. Trong giai đoạn hậu Phục Sinh, họ tìm cách dùng cái chết của Ngài trở nên có ý nghĩa bằng cách dựa vào những động cơ và những khuôn mặt có tính biểu tượng trong Kinh Thánh. Từ truyền thống tiên tri xuất hiện ra một hình ảnh vị tiên tri bị ruồng bỏ. Truyền thống Khôn Ngoan góp vào một hình ảnh người công chính đau thương bị kẻ gian ác bách hại nhưng vẫn hướng về Đấng Giavê để mong được minh oan. Những hình ảnh này phát triển thật sớm nhưng không có hình ảnh nào gán cho cái chết Chúa Giêsu một ý nghĩa cứu độ cả.

Một truyền thống phức tạp khác, trước cả thánh Phaolô và các Tin Mừng Nhất Lãm giải thích cái chết Chúa Giêsu theo nhãn giới cứu độ luận; Ngài chết “cho ta”, “vì tội lỗi ta”. Nhưng một truyền thống khác lại coi Chúa Giêsu như “tảng đá bị người thợ xây loại bỏ”. Ở đây trong tiếng Hebrew, có sự chơi chữ “con” ( ben) và “tảng đá” (eben), người con bị loại bỏ trở nên nền tảng mới dân Thiên Chúa (Mc 12, 10) trong khi chính dân chúng lại trở nên Đền Thờ mới được xây dựng trên những tảng đá sống động (1 Pr 2, 7).

Cuối cùng, khi khơi lên vấn nạn Chúa Giêsu như thế nào về cái chết của Ngài, người ta đã tìm được một số bản văn nói về Chúa Giêsu như “tôi tớ” bắt nguồn từ trong truyền thống Bữa Tiệc Ly. Khảo sát kỹ hơn về bữa ăn cuối cùng của Chúa Giêsu với các môn đệ cho thấy rằng Ngài coi cái chết của Ngài, một cái chết Ngài tự do chất nhận, như một phần của cuộc sống và thừa tác vụ của Ngài. Đây không đồng nghĩa với việc gán cho bản thân cái chết của Ngài, hiệu quả cứu độ. Nhưng rõ ràng là dù thất bại, cái chết của Ngài dường như vẫn cho thấy, Ngài đã ban cho các môn đệ một sự hiệp thông mới với Ngài bên kia cái chết. Như thế, Ngài chết, không thất vọng, nhưng tin tưởng rằng Thiên Chúa mà Ngài gọi là Abba, sẽ một cách nào đó minh oan cho Ngài, tin tưởng sứ vụ của Ngài không kết thúc trong thất vọng.